Zwanger en opgezwollen enkels, wat kan ik doen?

Tijdens je zwangerschap verandert je lichaam op verschillende manieren. De meest opvallende verandering is natuurlijk je bolle buik. Maar het is niet enkel je buik die groter wordt. Het zou kunnen dat je voeten ook groter worden en dat je benen en enkels opzwellen. Dit is een normaal maar onaangenaam kwaaltje tijdens een zwangerschap.

Wil je de voortgang van je zwangerschap en baby weten? Volg onze zwangerschapskalender om je zwangerschap bij te houden.

In sommige gevallen kan het opzwellen van je handen of gezicht een teken zijn van een ernstige aandoening, zoals pre-eclampsie of een bloeddrukaandoening. 

Lees verder om te weten welke lichaamsdelen kunnen opzwellen en wat je kan doen om de zwelling te verminderen.

Wat veroorzaakt de zwelling van je voeten tijdens je zwangerschap?

Vanaf de 5de maand zou het kunnen dat je voeten groter beginnen te worden. Het zou kunnen dat ze blijven groeien tot op het einde van je zwangerschap.

Je kunt ook de zwangerschapskalender bekijken om inzicht te krijgen in de groei en fysieke veranderingen van je baby tijdens je hele zwangerschap.

Als je baarmoeder groeit, kan dit extra druk zetten op de bloedvaten die bloed vervoeren van je onderrug naar je hart. Door deze druk hou je vocht op waardoor je enkels, benen en voeten opzwellen tijdens de zwangerschap. Deze zwelling wordt in de medische wereld ook vaak een oedeem genoemd.

Ook hormonen spelen een grote rol in het groeien van je voeten. Het hormoon relaxine is verantwoordelijk voor het verslappen van de bekkengordel zodat de bevalling vlot verloopt, maar het zorgt er ook voor dat de ligamenten in je voeten slapper worden. Hierdoor verspreiden de botten in je voeten, wat een normaal symptoom is dat je tijdens je zwangerschap kan ervaren. Het zou ook kunnen dat je gewichtstoename invloed heeft op het groeien van je voeten.

Tekenen van oedemen tijdens je zwangerschap

Hieronder vind je terug hoe je een oedeem herkent – het type zwelling dat veroorzaakt wordt door vochtophoping:

• De zwelling ontstaat net onder de huid van je benen

• Je huid ziet er blinkend of uitgerekt uit

• Als je voor enkele minuten op je huid drukt, laat je vinger een kuiltje of deukje na in de huid.

Wanneer moet je je dokter raadplegen?

Als je opmerkt dat je huid opzwelt of als je een van de bovenstaande symptomen ondervindt, raden we je aan om naar je dokter te gaan. Hij zal de zwelling grondig kunnen onderzoeken, en de oorzaak ervan bepalen. In sommige gevallen kan je dokter je een diurectum voorschrijven, een medicijn dat je helpt om het vocht af te drijven. Als je ook moeilijk kan ademhalen, kortademig bent of steken in de borst ondervindt, ga je best zo snel mogelijk naar je dokter. Dit zouden tekenen kunnen zijn van een longoedeem (overtollig vocht in de longen door hartproblemen), wat meteen behandeld moet worden.

Als je handen of je gezicht opzwellen tijdens je zwangerschap, raadpleeg je best onmiddellijk je dokter. Dit zou namelijk een teken kunnen zijn van pre-eclampsie, een bloeddrukaandoening.

Hoe verminder je de zwelling in je voeten tijdens de zwangerschap

Je raadpleegt het best je dokter als je medisch advies nodig hebt. Hieronder vind je enkele preventieve middelen en huismiddeltjes die je dokter je kan aanraden als je last hebt van licht opgezwollen benen, enkels en voeten tijdens je zwangerschap:

• Verminder de constante druk. Probeer, indien mogelijk, niet te lang recht te staan.

• Blijf gehydrateerd. Drink voldoende water.

• Beperk natrium. Beperk of vermijd natriumrijke voeding.

• Beperk cafeïne. Hoewel het geen probleem is om af en toe wat koffie te drinken als je zwanger bent, zou dit er wel voor kunnen zorgen dat je benen of enkels opzwellen. Experten raden aan om minder dan 200 milligram cafeïne per dag in te nemen (ongeveer een kop koffie van 350 ml). 

• Eet meer eiwitten. Als je te weinig proteïnen eet, is het mogelijk dat je hierdoor meer vocht ophoudt.

• Draag losse, comfortabele kledij. Strakke kledij kan de bloedcirculatie verminderen en de vochtophoping doen toenemen.

• Koel je voeten af. Laat je voeten afkoelen in koud water of leg een ijszak op de gezwollen delen.

• Leg je voeten wat hoger. Wanneer je neerzit of ligt, leg je je benen best wat hoger op een kussen of voetsteuntje.

• Sla je benen niet over elkaar. 

• Draag steunkousen. Denk erover na om steun- of compressiekousen te dragen. Kies niet voor nylonkousen die een strakke, elastische band hebben aan de bovenkant. 

• Koop nieuwe schoenen. Draag wijdere, meer ondersteunende schoenen om het jezelf zo comfortabel mogelijk te maken tijdens je zwangerschap.

• Blijf actief. Een rustige activiteit kan je helpen om het overtollig vocht af te drijven. Stem het eerst af met je dokter voordat je start met een trainingsschema tijdens je zwangerschap.

• Lig op je zij. Probeer op je zij te liggen wanneer je slaapt of rust. Dit zal de druk verminderen op de aders die het bloed vervoeren van je onderrug naar je hart.

• Bescherm je benen en voeten. Hou je huid proper en gehydrateerd. Droge huid kan snel beschadigd worden, waardoor wonden en infecties snel kunnen ontstaan. 

Veelgestelde vragen

Wat kan ik doen om de zwelling in mijn voeten en enkels te doen afnemen?

• Sta niet te lang recht.

• Leg je benen hoger.

• Draag comfortabele schoenen.

• Drink voldoende water.

• Beperk de inname van natrium en cafeïne.

Wanneer moet ik me zorgen maken over de zwelling tijdens mijn zwangerschap?

Een lichte zwelling van je enkels, benen en voeten is volkomen normaal tijdens je zwangerschap, maar als je merkt dat ook je handen en gezicht opzwellen, raadpleeg je best onmiddellijk je dokter. Het zou een teken kunnen zijn van de bloeddrukaandoening pre-eclampsie.

Is wandelen goed voor opgezwollen voeten tijdens de zwangerschap?

Een fysieke activiteit en lichte beweging zoals wandelen kan zeker helpen om de zwelling in je voeten te verminderen. Stem het eerst even af met je dokter voordat je begint aan nieuwe oefeningen.

Opgezwollen benen, voeten en enkels zijn veelvoorkomende kwaaltjes tijdens een zwangerschap. Hoewel je je geen zorgen hoeft te maken bij een lichte zwelling, laat je dit toch best eens onderzoeken door je dokter. Ondertussen kan je de tips uitproberen die we voor je hebben aangehaald om zo de zwelling wat te verminderen en je je wat beter voelt. 

Gezwollen voeten kunnen inderdaad een vervelende verandering zijn tijdens je zwangerschap, maar weet dat je voeten geleidelijk aan weer worden zoals vroeger en dat al deze kwaaltjes ongetwijfeld de moeite waard zijn.